• Welcome to MeraPahad Community Of Uttarakhand Lovers.
 

Articles By Bhisma Kukreti - श्री भीष्म कुकरेती जी के लेख

Started by एम.एस. मेहता /M S Mehta 9910532720, July 26, 2009, 12:54:53 PM

Bhishma Kukreti


                                      चर्चित व्यक्ति के चुनाव लड़ने से स्थान छवि पर सकारात्मक प्रभाव पड़ता है

                         (Tourism and Hospitality Marketing Management for Garhwal, Kumaon and Hardwar series--64  ) 
                                                      उत्तराखंड में पर्यटन व आतिथ्य विपणन प्रबंधन -भाग 64   
 
                             
                                                              लेखक : भीष्म कुकरेती  (विपणन व विक्री प्रबंधन विशेषज्ञ ) 



किसी भी प्रसिद्द व्यक्ति के किसी स्थान विशेष से जुड़ने से उस स्थान विशेष  की छवि -पहचान (ब्रैंड इडेन्टिटी ) पर सकारात्मक प्रभाव पड़ता है।
आज भी यद्यपि बनारस एक सबसे पुरातन शहर है , काशी भारत की  सांस्कृतिक राजधानी है , किन्तु किन्ही कारणों से बनारस युवाओं की  चेतना (मन,बुद्धि , अहंकार , प्राण ) में एक आकर्षक पर्यटक स्थल के रूप में जगह नही बना सक रहा था। बनारस हिन्दू विश्वविद्यालय ने भी अपना वह रूतबा खो दिया है जो कभी भारत की शान था।
नरेंद्र मोदी के बनारस से चुनाव लड़ने से बनारस की छवि का पुनर्रुद्धार हुआ है।
इंदिरा गांधी के चिकमंगलूर से चुनाव लड़ने से रातों रात चिकमंगलूर की ख्याति बढ़ गई थी।
हेमवती नंदन बहुगुणा -चन्द्र मोहन सिंह नेगी के चुनाव ने गढ़वाल को भारत में ही नही आंतरराष्ट्रीय स्तर भी चर्चा में आ गया था।  मार्क टुली  बीबीसी  रेडियो मे गढ़वाल पर चर्चा करते थे और टुली के समाचार प्रसारित होते थे ।
जब सोनिया गांधी ने बेल्लारी से चुनाव लड़ने का निश्चय किया और विरोध में सुषमा स्वराज भी चुनाव अखाड़े में उतरी तो बेलारी का नाम भारत में प्रसिद्द हो गया।
भारत में रायबरेली और अमेठी का नाम किसी पर्यटन आकर्षण के कारण प्रसिद्द नही है अपितु इन दोनों स्थानो से नेहरू -गांधी परिवार के   चुनाव लड़ने से प्रसिद्ध हैं।
कभी जवाहर लाल फूलपुर नेहरू के चुनाव लड़ने से फूलपुर भारतीयों के मन में स्थान बनाये रखता था।
आजम गढ़ से मुलायम सिंह का चुनाव लड़ने से हजारों भारतीयों को पता चला कि आजमगढ़ एक ऐतिहासिक और शिक्षा क्षेत्र में कभी प्रसिद्द शहर था।




Copyright @ Bhishma Kukreti  18 /5/2014


Contact ID bckukreti@gmail.com

Tourism and Hospitality Marketing Management for Garhwal, Kumaon and Hardwar series to be continued ...


उत्तराखंड में पर्यटन व आतिथ्य विपणन प्रबंधन श्रृंखला जारी ...

                                    References

1 -भीष्म कुकरेती, 2006  -2007  , उत्तरांचल में  पर्यटन विपणन परिकल्पना , शैलवाणी (150  अंकों में ) , कोटद्वार , गढ़वाल
xx



Bhishma Kukreti

                      क्या  मुझे भी इस्तीफा दे देना चाहिए ?

                          हंसोड्या , चुनगेर ,चबोड़्या -चखन्यौर्या -भीष्म कुकरेती     

(s =आधी अ  = अ , क , का , की ,  आदि )

घरवळि -तुमसे त बेहतर त वी छौ। मीनि गलती कार निथर बुबाजी त पैथर इ पड्यां छा।
मि -कु छौ में से बेहतर ?
नौनु -पापा देहरादून में नही है वे इस्तीफा  अंकल ! जो जब चाहो इस्तीफा दे देते हैं।  अभी पाकिस्तान में जरदारी चुनाव हारे तो उन्होंने मॉरल ग्राउंड पर मुहल्ला  कुत्ते  रोको समिति से इस्तीफा दे दिया था।
मि -अरे वी ना , जैन ऑस्ट्रेलया चुनाव बाद नैतिक जुमेवारी लेते हुए मुहल्ला किरम्वळ अभियान समिति से त्यागपत्र दे दे छौ। वैक क्या ?
नौनु -मम्मी की शादी की बात इस्तीफा अंकल से चली थी किन्तु तभी इंदिरा गांधी चुनाव जीत गई और इस्तीफा अंकल ने नैतिक उत्तरदायित्व लेते हुए सरकारी नौकरी से इस्तीफा दे दिया।
मि -हाँ पण मीन रेजिग्नेसन किलै दीण ?
घरवळि -मुहल्ला मा सबि त्यागपत्र दीणा छन।  एक तुमि छंवां जैन त्यागपत्र नि दे।  मुहल्ला मा नाक कटेणि च।
मि -अरे पर   .......
घरवळि -नै तुम अब्याक अबि रिजाइन कारो।
मि -ह्यां पण मि नौकरी से रिजाइन करलु त हमन खाण क्या च ?
घरवळि -मि नौकरी से त्यागपत्र दीणो बात थुडा करणु छौं।
मि -तो ?
घरवळि -मि त मॉरल ग्राउंड की बात करणु छौं।
मि -क्यांक नैतिक उत्तरदायित्व ?
घरवळि -ओहो जन आसाम  मुख्यमंत्री गोगाईन नैतिक जुमेवारी ले अर सोनिया गांधी तैं त्यागपत्र भेजी दे।
मि -गोगाई तैं इथगा इ हाइ मॉरल ग्राउंड की पड़ीं छे तो इस्तीफा तब दींदु जब पार साल उख दंगा ह्वेन।
घरवळि -पर अब त इस्तीफा दे कि ना ?
मि -अरे सब ढकोसला च।
घरवळि -अब सुणण मा आणु च कि समाजवादी पार्टी का सबि जिला अध्यक्ष नैतिक जुमेवारी नियम का तहत इस्तीफा दीण वाळ छन।
मि -यी समाजवादी गुंडा गर्दी बढ़ाण बंद करी द्यावन तो तब माने जाल कि यूँ तैं चुनाव मा हारणो शरम लग।
घरवळि -पर सि चेन्नाई मा डीएमके कु स्टालिनन त हाइ मॉरल ग्राउंड पर इस्तीफा दे कि ना ?
मि -ढोंग अर स्वांग तो डीएमके कु पुराणो रोग च।  जब करुणानिधि कु जवाईं भ्रष्टाचार मा लिप्त पाये गे , बेटी कळमुंडी स्कैम मा पकड़े गे -जेल गे , जब 2G स्कैम मा ए राजा जेल गे तो स्टालिन -करुणानिधिन  धै लगै कि बल ए राजा दलित च इलै वै तै फंसाये गे।  तब कख छौ मर्युं वु मॉरल ग्राउंड ?
घरवळि -ह्यां पर अब त दिल से स्टाइलिनन इस्तीफा दे कि ना ?
मि -हाँ अर दिल से ही करूणानिधिन बोलि बि दे कि स्टाइलिनन क्वी इस्तीफा नि दे।  ढोंगी कहींके ! राजनीति का कोढ़ !
घरवळि -ठीक च पर नीतीश कुमारन बिहार मा इस्तीफा तो दे कि ना ?
मि -नितीश कुमार ! वाह ! सौ चूहे खाके मिंया हज को चले ! सेक्युलर की सबसे बड़ी बेज्जती करण वाळुं बादशाह ! सेक्युलर शब्द की घोर अवमानना करण वाळुं सरदार ! सेक्युलरिज्म तैं इरैलीवेंट , असंगत बणाण वाळुं चक्रवर्ती सम्राट से नाटक की ही आशा करे जै सक्यांद।
घरवळि -मतलब नीतीश कुमारौ इस्तीफा केवल एक ड्रामा च , एक स्वांग च , ढोंग च , नाटक च ?
मि -हाँ सिरफ़ और सिर्फ एक ड्रामा च।
घरवळि -फिर बि तुम इस्तीफा द्यावो।
मि -ह्यां पर यू तेपर इस्तीफा कु रबत किलै लग्युं च।
घरवळि -मुहल्ला मा सबि कजैयूँन  नैतिक उत्तरदायित्व  का ऐवज मा इस्तीफा दे आल
मि -पर इन क्या ह्वाइ ?
घरवळि -मुहल्ला मा खबर च कि सोनिया गांधी अर राहुल गांधी चुनावी हार की नैतिक जुमेवारी लीण वाळ छन अर इस्तीफा दीण वाळ छन।
मि -नाटकबाजूं फैक्ट्री च यो नेहरू -गांधी परिवार !
घरवळि -क्या मतबल ?
मि -देख अब क्या हूण वाळ च
घरवळि -क्या ?
मि -सोनिया गांधी अर राहुल गांधीन इस्तीफा दीण अर फिर स्वार्थी , चमचा कॉंग्रेस्यूंन हार को ठीकरा मनमोहन सिंग पर फोडन अर सोनिया अर राहुल गांधी तैं इस्तीफा वापस लीणो मिन्नत करण।
घरवळि -तुमर बुलणो मतबल च कि यु सब नाटक हूण।
मि -हाँ  19/5/2014 दिन   कॉंग्रेस कार्यकारणी मा एक इनि नाटक देखि लेन।
घरवळि -मतबल के सीरीज सीरियलों से बि मजेदार नाटक दिखणो मीलल ?
मि -हाँ सन 2014 कु सबसे बड़ो हास्यास्पद, प्रीडिसाइडेड नाटक 19/5/2014 दिन   कॉंग्रेस कार्यकारणी मा होलु जब सोनिया अर राहुल गांधी इस्तीफा एपिसोड मा त्यागपत्र आलु अर भारतीय जन प्रेम , स्क्युलरिज्म बचाणो नाम पर अफिक इस्तीफा नामंजूर ह्वे जालु।
घरवळि - ठीक च तुम बि इस्तीफा द्यावो अर हम परिवार वाळ अपण परिवार का  खातिर तुमर इस्तीफा नामंजूर कर द्योला।


      Copyright@  Bhishma Kukreti  19/5/2014 
   
*कथा , स्थान व नाम काल्पनिक हैं।
Garhwali Humor in Garhwali Language, Himalayan Satire in Garhwali Language , Uttarakhandi Wit in Garhwali Language , North Indian Spoof in Garhwali Language , Regional Language Lampoon in Garhwali Language , Ridicule in Garhwali Language  , Mockery in Garhwali Language, Send-upin Garhwali Language, Disdainin Garhwali Language,Hilarity in Garhwali Language, Cheerfulnessin Garhwali Language
[गढ़वाली हास्य -व्यंग्य, सौज सौज मा मजाक  से, हौंस,चबोड़,चखन्यौ, सौज सौज मा गंभीर चर्चा ,छ्वीं;- जसपुर निवासी  द्वारा  जाती असहिष्णुता सम्बंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य; ढांगू वाले द्वारा   पृथक वादी  मानसिकता सम्बन्धी गढ़वाली हास्य व्यंग्य;गंगासलाण  वाले द्वारा   भ्रष्टाचार, अनाचार, अत्याचार पर गढ़वाली हास्य व्यंग्य; लैंसडाउन तहसील वाले द्वारा   धर्म सम्बन्धी गढ़वाली हास्य व्यंग्य;पौड़ी गढ़वाल वाले द्वारा  वर्ग संघर्ष सम्बंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य; उत्तराखंडी  द्वारा  पर्यावरण संबंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य;मध्य हिमालयी लेखक द्वारा  विकास संबंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य;उत्तरभारतीय लेखक द्वारा  पलायन सम्बंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य; मुंबई प्रवासी लेखक द्वारा  सांस्कृतिक विषयों पर गढ़वाली हास्य व्यंग्य; महाराष्ट्रीय प्रवासी लेखक द्वारा  सरकारी प्रशासन संबंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य; भारतीय लेखक द्वारा  राजनीति विषयक गढ़वाली हास्य व्यंग्य; सांस्कृतिक मुल्य ह्रास पर व्यंग्य , गरीबी समस्या पर व्यंग्य, आम आदमी की परेशानी विषय के व्यंग्य, जातीय  भेदभाव विषयक गढ़वाली हास्य व्यंग्य; एशियाई लेखक द्वारा सामाजिक  बिडम्बनाओं, पर्यावरण विषयों   पर  गढ़वाली हास्य व्यंग्य, राजनीति में परिवार वाद -वंशवाद   पर गढ़वाली हास्य व्यंग्य; ग्रामीण सिंचाई   विषयक  गढ़वाली हास्य व्यंग्य, विज्ञान की अवहेलना संबंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य  ; ढोंगी धर्म निरपरेक्ष राजनेताओं पर आक्षेप , व्यंग्य , अन्धविश्वास  पर चोट करते गढ़वाली हास्य व्यंग्य, राजनेताओं द्वारा अभद्र गाली पर हास्य -व्यंग्य    श्रृंखला जारी  ] 

Bhishma Kukreti

 History Analysis of Characteristics of Garhwal King Sahajpal

History of Garhwal including Haridwar (1223- 1804 AD) –part -96       
   
History of Uttarakhand (Garhwal, Kumaon and Haridwar) -342 

                       By: Bhishma Kukreti (A History Research Student)

               Ruling Period of Garhwal King Sahajpal

             There is Devprayag inscription of Sahajpal of 1548. The inscription period clearly suggests that the crowning date of Garhwal King Sahajpal would not be after 1548. It means the King Sahajpal was crowned before 1548. There is mention of a Garhwal King as Ram Shah in Akbarnama (1581). Ram Shah is identified as Balbhadra Shah or Balram Shah. That means Sahajpal was not ruling Garhwal in 1581. Raturi suggests Ruling period of Sahajpal up to 1575.

                        Praiseworthy King Sahajpal

                Manodayakavya by Bharat poet (1/5-11); describes Sahjapl as brave and strong king. His subject was happy. King Sahajpal was wise king and knew strategies.
  Garhwal King was stronger than his enemies. The looter Hussain Khan was wounded in Sahajpal time.
Garhwal King Sahajpal used to offer shelters to scholars. Sahajpal used to offer donation to Brahmins.
Garhwal King was worshipper of Lord Shiva.


Copyright@ Bhishma Kukreti Mumbai, India, bckukreti@gmail.com 18/5/2014
History of Garhwal – Kumaon-Haridwar (Uttarakhand, India) to be continued... Part -343
   
                                      References

1-Dr. Shiv Prasad Dabral, 1971, Uttarakhand ka Itihas Bhag-4, Veer Gatha Press, Dogadda, Pauri Garhwal, India 
2-Harikrishna Raturi, Garhwal ka Itihas
3-Dr. Patiram, Garhwal Ancient and Modern
4-Rahul Sankrityayan, Garhwal
5- Oakley and Gairola, Himalayan Folklore
6- Bhakt Darshan, Garhwal ki Divangit Vibhutiyan
7-Foster, Early Travels in India William Finch
8-Upadhyaya, Shri Shankaracharya
9-Shering, Western Tibet and British
10-H.G. Walton, Gazetteer of British Garhwal
11-B.P.Kamboj, Early Wall Paintings of Garhwal
12-H.g Walton, Gazetteer of Dehradun
13- Vimal Chandra, Prachin Bharat ka Itihas
14-Meera Seth, Wall Paintings of Western Himalayas 
15-Furar, Monumental Antiquities
16-Haudiwala, Studies in Indo-Muslim History
17- Rahul Khari 2007, Jats and Gujjar Origin, History and Culture
18- Upendra Singh, 2006, Delhi: Ancient History, Barghahan Books
19- B.S. Dahiya, 1980, Jats the Ancient Rulers (A Clan Study) , Sterling Publications
20- Maithani, Bharat –Gotrapravardeepika
21 Prem Hari Har Lal, 1993, The Doon Valley Down the Ages
22-Dashrath Sharma, Early Chauhan Dynasties
23- Shailndra Nath Sen, Ancient History and Civilization
24-H.M Elliot, 1867, The History of India as told by its Own Historians
25- Jaswant Lal Mehta, 1979, Advance Study in Medieval India
26- Nau Nihal Singh, 2003, The Royal Gurjars: their contribution to India, Anmol Publications 
27- H. Blochmann, 1873,  Aine e- Akbari Translation
(The History of Garhwal, Kumaon, Haridwar write up is aimed for general readers)
History of Garhwal from 1223-1804 to be continued in next chapter    
Notes on South Asian Medieval History of Garhwal;  SouthAsian Medieval History of Pauri Garhwal;  Medieval History of Chamoli Garhwal;  South Asian Medieval History of Rudraprayag Garhwal;  South Asian Medieval History of Tehri Garhwal;  Medieval History of Uttarkashi Garhwal;  South Asian Medieval History of Dehradun, Garhwal;  Medieval History of Haridwar ;  South Asian Medieval History of Manglaur, Haridwar;  South Asian Medieval History of Rurkee Haridwar ;  South Asian Medieval History of Bahadarpur Haridwar ; South Asian History of Haridwar district to be continued
XX
History Analysis of Characteristics of Garhwal King Sahajpal; History Analysis of Characteristics of Garhwal King Sahajpal in context History of Garhwal; History Analysis of Characteristics of Garhwal King Sahajpal in context History of Pauri Garhwal, Uttarakhand; History Analysis of Characteristics of Garhwal King Sahajpal in context History of Chamoli Garhwal, Himalaya; History Analysis of Characteristics of Garhwal King Sahajpal in context History of Rudraprayag Garhwal, North India; History Analysis of Characteristics of Garhwal King Sahajpal in context History of Tehri Garhwal, India; History Analysis of Characteristics of Garhwal King Sahajpal in context History of Uttarkashi Garhwal, South Asia; History Analysis of Characteristics of Garhwal King Sahajpal in context History of Dehradun Garhwal, Asia; History Analysis of Characteristics of Garhwal King Sahajpal in context History of Haridwar Garhwal, Oriental territory;


Bhishma Kukreti


                                         पर्यटन विकास दृष्टि से सांसद सोनिया गांधी और राहुल गांधी फिस्सडी एवं मायावती सफल

                   (Tourism and Hospitality Marketing Management for Garhwal, Kumaon and Hardwar series--65  ) 
                                                      उत्तराखंड में पर्यटन व आतिथ्य विपणन प्रबंधन -भाग 65   
 
                             
                                                              लेखक : भीष्म कुकरेती  (विपणन व विक्री प्रबंधन विशेषज्ञ ) 


               उत्तर प्रदेश में रायबरेली व अमेठी नेहरू -गांधी परिवार की राजनैतिक विरासत माने जाते हैं।  सोनिया गांधी और राहुल गांधी पिछले दशक से यहां के क्रमशः सांसद हैं एवं यह किसी से छुपा नही है कि सोनिया गांधी विरोधी दल में हों या राजकीय दल में हो वे शक्ति केंद्र रहते ही हैं।
               यदि रायबरेली और अमेठी को विकास की दृष्टि से नापा जाय तो दोनों शहर उत्तरप्रदेश के आम शहरों या क्षेत्र जैसे हैं।  कुछ सरकारी संस्थानों को छोड़ दें तो रायबरेली और अमेठी किसी को भी प्रभावित नही कर पाते हैं। इसका मुख्य कारण है कि सोनिया गांधी और राहुल गांधी को पर्यटन विकास की कतई समझ नही है ना ही प्रिंयका गांधी को पर्यटन विकास  फायदे की समझ है।
सोनिया गांधी व राहुल गांधी में पर्यटन लाभ की रती भर भी समझ होती तो आज रायबरेली या अमेठी अंतर्राष्ट्रीय स्तर का ना सही राष्ट्रीय स्तर के शहर बन जाने चाहिए थे।
कॉंग्रेसियों के लिए रायबरेली या अमेठी मक्का मदीना हो सकते हैं किन्तु कोई भी कॉंग्रेसी रायबरेली या अमेठी जाने के लिए तत्पर नही होगा।  कारण साफ़ है सोनिया गांधी या राहुल गांधी ने इस क्षेत्र में पर्यटन बढ़ाने के बारे में सोचा ही नही और कोई ऐसी योजना लागू नही की जो भारतवासियों को रायबरेली या अमेठी भ्रमण के लिए बाध्य करे।  इसका कारण है कि सोनिया व   राहुल की उद्यम विकास की कोई दृष्टि है ही नही।  दोनों सांसद केवल राजनैतिक लाभ हेतु इन दोनों स्थानो से चुनाव लड़ते है और सांसद कर्तव्य भी नही निभा पाते।

                               मुलायम सिंग ऐंड कम्पनी का योगदान

  पत्रकारिता की एक कमजोरी है कि सेंसलाइजेसन पाने हेतु पत्रकार कभी कभी प्रशंसनीय कार्य को नकारात्मक कार्य सिद्ध कर देते हैं। समाजवादी पार्टी के यादव परिवार हर साल दिसंबर में  अपने गाँव सैफई में सैफई महोत्सव मनाते हैं।
पर्यटन उद्यम की दृष्टि से मुलायम सिंह  ka यह कार्य प्रशंशा योग्य है।


                   मायावती का प्रशंसनीय कार्य

मायावती द्वारा बनाया गया डा भीमराव आंबेडकर सामजिक परिवर्तन प्रतीक स्थल लखनऊ , उत्तरप्रदेश एक  अभिनव प्रयोग है जो दलितों के आत्म गौरव बढ़ाने में कारगर सिद्ध हुया है साथ ही साथ इस प्रतीक स्थल ने उत्तर प्रदेश के पर्यटन उद्यम को एक नई ऊंचाई दी है।
मायावती के इस कार्य की प्रशंसा होनी ही चाहिए।



Copyright @ Bhishma Kukreti  19 /5/2014


Contact ID bckukreti@gmail.com

Tourism and Hospitality Marketing Management for Garhwal, Kumaon and Hardwar series to be continued ...


उत्तराखंड में पर्यटन व आतिथ्य विपणन प्रबंधन श्रृंखला जारी ...

                                    References

1 -भीष्म कुकरेती, 2006  -2007  , उत्तरांचल में  पर्यटन विपणन परिकल्पना , शैलवाणी (150  अंकों में ) , कोटद्वार , गढ़वाल
xx


Bhishma Kukreti

Mushakbaj or Bagpipe an Aero Phonic or Wind Musical Instrument used in Garhwal Folk Dramas

Review of Characteristics of Garhwali Folk Drama, Folk Theater/Rituals and Traditional Plays part -155
                  गढ़वाली लोक नाटकों के वाद्य यंत्र
                             
                     Bhishma Kukreti (लोक साहित्य शोधार्थी)

  Bagpipe has reeds fed from constant reservoir of air in the form of a leather bag (Mashak). It is suggested that bagpipe was invented in Middle East but became more famous in Europe.
               Bagpipe is today called as folk music instrument of Garhwal and Kumaon, Bagpipe is one of the main musical instruments in marriage procession.
            Bagpipe has been introduced among common people of Garhwal and Kumaon by retired Fauji (army personnel) of British army especially Garhwal Rifle after 1814-15.Those Garhwali –Kumaoni army personnel were playing Bagpipe with army band they bought it to Uttarakhand. The local musician transformed European Highland Bagpipe as per local need.

Copyright@ Bhishma Kukreti 19/5/2014

Characteristics of Garhwali Folk Drama, Community Dramas; Folk Theater/Rituals and Traditional to be continued in next chapter
                 References
1-Bharat Natyashastra
2-Steve Tillis, 1999, Rethinking Folk Drama
3-Roger Abrahams, 1972, Folk Dramas in Folklore and Folk life 
4-Tekla Domotor , Folk drama as defined in Folklore and Theatrical Research
5-Kathyrn Hansen, 1991, Grounds for Play: The Nautanki Theater of North India
6-Devi Lal Samar, Lokdharmi Pradarshankari Kalayen 
7-Dr Shiv Prasad Dabral, Uttarakhand ka Itihas part 1-12
8-Dr Shiva Nand Nautiyal, Garhwal ke Loknritya geet
9-Jeremy Montagu, 2007, Origins and Development of Musical Instruments
10-Gayle Kassing, 2007, History of Dance: An Interactive Arts Approach
11- Bhishma Kukreti, 2013, Garhwali Lok Natkon ke Mukhya Tatva va Charitra, Shailvani, Kotdwara
12- Bhishma Kukreti, 2007, Garhwali Lok Swangun ma rasa ar Bhav , Chithipatri
13-Manorama Sharma, Tribal Melodies of Himachal Pradesh: Gaddi Folk Music
14- Anoop Chandola, 1977, Folk Drumming in Himalaya: A Linguistic Approach to Music 
15- Jugal Kishor Petshali, 2002, Uttaranchal ke Lok Vadya
16- Jason Busniewski, Bagpiping in the Indian Himalaya
17- Ian Woodfield, 2000, Music of the Raj
18-Stefen Fiol, 2008, Constructing Regionalism: Discourses of Spirituality and Cultural Poverty in Music of Uttarakhand, North India
19- Andrew Alter, Mountainous Sound Spaces-Listening to History and Music in the Uttarakhand Himalayas   
XX
Mushakbaj or Bagpipe an Aero Phonic or Wind Musical Instrument in Garhwali Folk Drama, Folk Rituals, Community Theaters and Traditional Plays; Mushakbaj or Bagpipe an Aero Phonic or Wind Musical Instrument  in Garhwali Folk Drama, Folk Rituals, Community Theaters and Traditional Plays from Chamoli Garhwal, North India, South Asia; Mushakbaj or Bagpipe an Aero Phonic or Wind Musical Instrument in Garhwali Folk Drama, Folk Rituals, Community Theaters and Traditional Plays from Rudraprayag Garhwal, North India, South Asia;  Mushakbaj or Bagpipe an Aero Phonic or Wind Musical Instrument in Garhwali Folk Drama, Folk Rituals, Community Theaters and Traditional Plays from Pauri Garhwal, North India, South Asia; Mushakbaj or Bagpipe an Aero Phonic or Wind Musical Instrument in Garhwali Folk Drama, Folk Rituals, Community Theaters and Traditional Plays from Tehri Garhwal, North India, South Asia; Mushakbaj or Bagpipe an Aero Phonic or Wind Musical Instrument in Garhwali Folk Drama, Folk Rituals, Community Theaters and Traditional Plays from Uttarkashi Garhwal, North India, South Asia; Mushakbaj or Bagpipe an Aero Phonic or Wind Musical Instrument   in Garhwali Folk Drama, Folk Rituals, Community Theaters and Traditional Plays from Dehradun Garhwal, North India, South Asia; in Garhwali Folk Drama, Folk Rituals, Community Theaters and Traditional Plays from Haridwar Garhwal, North India, South Asia

Bhishma Kukreti

                         उत्तराखंड का नया नया पार्लियामेंट्री सेक्रेटरी याने नपुंसक सरकारी सांड से भेंट

                                       हंसोड्या , चुनगेर ,चबोड़्या -चखन्यौर्या -भीष्म कुकरेती     

(s =आधी अ  = अ , क , का , की ,  आदि )

ब्याळि सुपिन मा द्वारहाट  विधायक याने नया पार्लियामेंट्री सेक्रेटरी मदन सिंह बिष्ट से भेंट ह्वे गे।
मि -बिष्ट जी अब आप तैं मंत्री पद बरोबर पद मिल गे।  वधाई !
बिष्ट - दाज्यू धन्यवाद।  अब मि विधायक नि छौं अब पार्लियामेंट्री सेक्रेटरी ह्वे ग्यों।
मि -यु पार्लियामेंट्री सेक्रेटरी हूंद क्या च ?
बिष्ट -यी त मि तैं बि नि पता कि पार्लियामेंट्री सेक्रेटरी हूंद क्या च पर ब्याळि दाज्यू मुख्यमंत्री हरीश रावत जीन बोलि कि कुछ ना कुछ त हूंद च।
मि -अच्छा त इन बतावदी कि अब तुम सरीखा सात आठ कॉंग्रेसी विधायक उत्तराखंड सरकार मा पार्लियामेंट्री बौण गेवां त तुमर काम क्या च ?
बिष्ट -भै मि तै बि नि पता कि पार्लियामेंट्री सेक्रेटरी करदु क्या च ? अर उन बि कुछ करणों बान हम तैं पार्लियामेंट्री सेक्रेटरी थ्वड़ा बणये गे।
मि -हैं ! मतबल पार्लियामेंट्री सेक्रेटरी मा कुछ काम नि हूंद ?
बिष्ट -नै नै ! जू बि असल काम च उ त हड़क सिंग जीमा च।
मि - त तुम मा अर आम विधायक मा क्या अंतर च ?
बिष्ट -भौत बड़ो अंतर च।
मि -जन कि ?
बिष्ट -विधायक मा मंत्री जन सरकारी कैबिन  नि हूंद अब मि जब पार्लियामेंट्री सेक्रेटरी बौण ग्यों तो मि तैं मिनिस्टर जन कैबिन मिल जालि।
मि -विधायक अर पार्लियामेंट्री सेक्रेटरी मा और अंतर क्या क्या छन ?
बिष्ट -द्वी एक  फंड धुळयां सचिव बि मिल जाल। 
मि -अच्छा ?
बिष्ट -हाँ ! फिर गाडी च , घ्वाड़ा च , अर्दली च , अर्दल्युं -ड्रैवरुं सलाम च।
मि -मतबल मजा ही मजा।
बिष्ट -हाँ मंत्र्युं जन रौब दाब नि सै कुछ ना कुछ रौब तो ह्वेइ जांद।
मि -त जु तुम सात आठ विधायक अब पार्लियामेंट्री सेक्रेटरी बणी गेवां तो तुमम कुछ काम नि रालो ?
बिष्ट -अरे काम ही जि जरूरी हूंद तो पैलि नि बणै दींदा हम तैं पार्लियामेंट्री सेक्रेटरी।
मि -अरे काम काज कुछ ना अर फिर बि सरकारी सुविधा पूरी ?
बिष्ट -बिलकुल ऊनि सुविधा जन एक राजयमंत्री तैं मिलदी।
मि -औ त इन ब्वालदी कि अब तुम  सरकारी सांड ह्वे गेवां।
बिष्ट -सरकारी सांड ना अब हम सब  पार्लियामेंट्री सेक्रेटरी नपुंसक सांड छंवां जु काम कुछ बि  नि कारल किन्तु  सरकारी सुविधा पूरी  का पूरी भ्वागल । .
मि -अरे वाह बिष्ट जी क्या बढ़िया समानता बताई आपन।  याने उत्तराखंड मा पार्लियामेंट्री सेक्रेटरी माने नपुंसक सरकारी सांड।  ग्रेट जी ग्रेट !



  Copyright@  Bhishma Kukreti  20/5/2014 
   
*कथा , स्थान व नाम काल्पनिक हैं।
Garhwali Humor in Garhwali Language, Himalayan Satire in Garhwali Language , Uttarakhandi Wit in Garhwali Language , North Indian Spoof in Garhwali Language , Regional Language Lampoon in Garhwali Language , Ridicule in Garhwali Language  , Mockery in Garhwali Language, Send-up in Garhwali Language, Disdain in Garhwali Language,Hilarity in Garhwali Language, Cheerfulness in Garhwali Language
[गढ़वाली हास्य -व्यंग्य, सौज सौज मा मजाक  से, हौंस,चबोड़,चखन्यौ, सौज सौज मा गंभीर चर्चा ,छ्वीं;- जसपुर निवासी  द्वारा  जाती असहिष्णुता सम्बंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य; ढांगू वाले द्वारा   पृथक वादी  मानसिकता सम्बन्धी गढ़वाली हास्य व्यंग्य;गंगासलाण  वाले द्वारा   भ्रष्टाचार, अनाचार, अत्याचार पर गढ़वाली हास्य व्यंग्य; लैंसडाउन तहसील वाले द्वारा   धर्म सम्बन्धी गढ़वाली हास्य व्यंग्य;पौड़ी गढ़वाल वाले द्वारा  वर्ग संघर्ष सम्बंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य; उत्तराखंडी  द्वारा  पर्यावरण संबंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य;मध्य हिमालयी लेखक द्वारा  विकास संबंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य;उत्तरभारतीय लेखक द्वारा  पलायन सम्बंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य; मुंबई प्रवासी लेखक द्वारा  सांस्कृतिक विषयों पर गढ़वाली हास्य व्यंग्य; महाराष्ट्रीय प्रवासी लेखक द्वारा  सरकारी प्रशासन संबंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य; भारतीय लेखक द्वारा  राजनीति विषयक गढ़वाली हास्य व्यंग्य; सांस्कृतिक मुल्य ह्रास पर व्यंग्य , गरीबी समस्या पर व्यंग्य, आम आदमी की परेशानी विषय के व्यंग्य, जातीय  भेदभाव विषयक गढ़वाली हास्य व्यंग्य; एशियाई लेखक द्वारा सामाजिक  बिडम्बनाओं, पर्यावरण विषयों   पर  गढ़वाली हास्य व्यंग्य, राजनीति में परिवार वाद -वंशवाद   पर गढ़वाली हास्य व्यंग्य; ग्रामीण सिंचाई   विषयक  गढ़वाली हास्य व्यंग्य, विज्ञान की अवहेलना संबंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य  ; ढोंगी धर्म निरपरेक्ष राजनेताओं पर आक्षेप , व्यंग्य , अन्धविश्वास  पर चोट करते गढ़वाली हास्य व्यंग्य, राजनेताओं द्वारा अभद्र गाली पर हास्य -व्यंग्य    श्रृंखला जारी  ]

Bhishma Kukreti

              History Review of Garhwal King Balbhadra Shah

History of Garhwal including Haridwar (1223- 1804 AD) –part -97       
   
History of Uttarakhand (Garhwal, Kumaon and Haridwar) -343 

                       By: Bhishma Kukreti (A History Research Student)

              History Review of Name for Garhwal King Balbhadra Shah

             Garhwal King Balbhadra Shah is named as Balram Shah, Vijay Shah, Bahadur Shah. In Akbarnama, this king is supposed to be named as Ramshah. This king was contemporary to Kumaon Chand King Rudra Chand.

        Culture of Adding 'Shah' in the name end of Garhwal King

                Prior to Balbhadra Shah, all Garhwal king of Ajeypal dynasty had names ending with 'Pal'. Balbhadra is the first Garhwal king whose name ends with 'Shah'.
There are folk stories about adding 'Shah' with Garhwal King name-
1-In 1483, Bahalol Lodi visited Garhwal for health improvement. Bhalol Lodi was pleased to get welcome of Balbhadra Shah and offered him 'Shah' title.
2-Aurangzeb offered Shah title to Garhwal King after Garhwal king handing over son of Dara Sikoh  Suleman Sikoh.
3- Garhwal King sent a Bartwal his representative (from Sateda gaon of Talla Nagpur) to Delhi. Bartwal told the exact illness of a wife of Delhi court minister by a tag tied on the hand of that women. Bartwal demanded Shah title for his king.
4-Akbar had come to Bhabhar near Nazibabad. Garhwal King was also accompanying Akbar. Garhwal king saved Akbar from the lion attack. Garhwal king also pacified the disturbances by many regional Thoakdar against Akbar in Nazibabad region. Akbar offered 'Shah' title to Garhwal King.
5- According to Bahuguna Vanshavali, Buddhi Vilas Bahuguna got title Shah for Garhwal King Vijay Pal from Delhi court in 1589. Vijay Pal was then called as Vijay Shah (Balbhadra Shah). Vijaypal offered Badrinath Dharmadhyaksha position for Bahuguna. The last Bahuguna Dharmadhyaksha was late Devi Prasad Bahguna of Pokhari.
6-Another folk story of Bahguna caste states that Bharat Kavi got 'Shah title for Garhwal King Manpal from Badshah Pashah.
However, there is no historical logic and proofs behind folk stories of Bahuguna caste history.
   It seems that Hindu Kings of India started ad Shah at the end of their names in or before Akbar period.

Copyright@ Bhishma Kukreti Mumbai, India, bckukreti@gmail.com 20/5/2014
History of Garhwal – Kumaon-Haridwar (Uttarakhand, India) to be continued... Part -345
   
                                      References

1-Dr. Shiv Prasad Dabral, 1971, Uttarakhand ka Itihas Bhag-4, Veer Gatha Press, Dogadda, Pauri Garhwal, India 
2-Harikrishna Raturi, Garhwal ka Itihas
3-Dr. Patiram, Garhwal Ancient and Modern
4-Rahul Sankrityayan, Garhwal
5- Oakley and Gairola, Himalayan Folklore
6- Bhakt Darshan, Garhwal ki Divangit Vibhutiyan
7-Foster, Early Travels in India William Finch
8-Upadhyaya, Shri Shankaracharya
9-Shering, Western Tibet and British
10-H.G. Walton, Gazetteer of British Garhwal
11-B.P.Kamboj, Early Wall Paintings of Garhwal
12-H.g Walton, Gazetteer of Dehradun
13- Vimal Chandra, Prachin Bharat ka Itihas
14-Meera Seth, Wall Paintings of Western Himalayas 
15-Furar, Monumental Antiquities
16-Haudiwala, Studies in Indo-Muslim History
17- Rahul Khari 2007, Jats and Gujjar Origin, History and Culture
18- Upendra Singh, 2006, Delhi: Ancient History, Barghahan Books
19- B.S. Dahiya, 1980, Jats the Ancient Rulers (A Clan Study) , Sterling Publications
20- Maithani, Bharat –Gotrapravardeepika
21 Prem Hari Har Lal, 1993, The Doon Valley Down the Ages
22-Dashrath Sharma, Early Chauhan Dynasties
23- Shailndra Nath Sen, Ancient History and Civilization
24-H.M Elliot, 1867, The History of India as told by its Own Historians
25- Jaswant Lal Mehta, 1979, Advance Study in Medieval India
26- Nau Nihal Singh, 2003, The Royal Gurjars: their contribution to India, Anmol Publications 
27- H. Blochmann, 1873,  Aine e- Akbari Translation
(The History of Garhwal, Kumaon, Haridwar write up is aimed for general readers)
History of Garhwal from 1223-1804 to be continued in next chapter    
Notes on South Asian Medieval History of Garhwal;  SouthAsian Medieval History of Pauri Garhwal;  Medieval History of Chamoli Garhwal;  South Asian Medieval History of Rudraprayag Garhwal;  South Asian Medieval History of Tehri Garhwal;  Medieval History of Uttarkashi Garhwal;  South Asian Medieval History of Dehradun, Garhwal;  Medieval History of Haridwar ;  South Asian Medieval History of Manglaur, Haridwar;  South Asian Medieval History of Rurkee Haridwar ;  South Asian Medieval History of Bahadarpur Haridwar ; South Asian History of Haridwar district to be continued
XX
History Review of Garhwal King Balbhadra Shah; History Review of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Haridwar Garhwal context; History Review of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Dehradun Garhwal context; History Review of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Tehri Garhwal context;  History Review of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Pauri Garhwal context; History Review of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Uttarkashi Garhwal context; History Review of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Garhwal context; History Review of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Chamoli Garhwal context; History Review of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Rudraprayag Garhwal context; History Review of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Bhabhar Garhwal context; 
 

Bhishma Kukreti

                               समाजवादी पार्टी की चिंतन बैठक

                                      हंसोड्या , चुनगेर ,चबोड़्या -चखन्यौर्या -भीष्म कुकरेती     

(s =आधी अ  = अ , क , का , की ,  आदि )

ब्याळि २०/४/२०१४ कुण लखनऊ मा समाजवादी पार्टीन लोकसभा चुनाव मा हार का कारण खुज्याणो एक चिंतन मंथन बैठक कार। मीडिया अजकाल नरेंद्र मोदिफ़ाइड हुयुं च त मीडियान समाजवादी पार्टी चिंतन बैठक की खबर बरा नामो दिखाइ।  म्यार सुचण च कि बैठक मा इन चिंतन ह्वे ह्वालु।
मुलायम सिंह - बेटा अखिलेश यु क्या ह्वाइ ? हम त मुजफरनगर काण्ड का बाद बि हार गेवां।
अखिलेश - पर पापा ! उत्तर प्रदेश इन्फोर्मेसन ब्यूरोन  अपण इंटरनल सर्वे से सूचना  दे छे कि हम चालीस से जादा सीट पाणा छंवां।
रामकृपाल यादव - अब्याक अबि उत्तर प्रदेश इन्फोर्मेसन ब्यूरो  चीफ तैं ट्रांसफर कारो अर कै बेकार सि विभाग मा ट्रांसफर कारो।
अखिलेश - चाचा जी इन्फोर्मेसन ब्यूरो  चीफ आपक रिस्तेदार च।
रामकृपाल यादव - तो फिर रण दे। चुनाव मा हारणो दुसर कारण ढूंढो।
मुलायम सिंह - हमर हारणो हैंक कारण क्या च ?
एक एमएलए - जी जेल का  कैदियों तैं वोट नि दीण दे।
हैंक एमएलए - जी भौत सा गुंडा जेल से भैर नि ऐन तो हमर कार्यकर्ता वोटरूं तैं ठीक से नि डरै सकिन।
हैंक एमएलए - भौत सा गुंडा नरेंद्र मोदीक भकलौण मा ऐ गेन अर बुलण मिसे गेन कि जब अच्छे दिन आने वाले हैं तो गुंडागिरी करके क्या फायदा ?
मुलायम सिंह यादव - गृह मंत्री को च ?
गृह मंत्री - नेता जी ! मि ।
मुलायम सिंह - तुम से गुंडे जैसे लोग भी नही सम्भलते तो सरीफ आदमी क्या संभलेंगे।
गृह मंत्री - जी अब अग्वाड़ी  सरीफों को गुंडा बनाने की ट्रेनिंग दिए जाल।
एक एमएलए - जी पुलिस हम कार्यकर्ताओं की बात नि सुणदि।
एमएलए - मसलन हम कार्यकर्ताओं का कुत्ता या खरगोस हर्ची गे तो  पुलिस मुस्तैदी से कुत्ता अर खरगोस नि खुज्यांदी।
मुलायम सिंह - आजम खान जी ! यु हूणु च ?
आजम खान -जी पुलिसकर्मियों कमी च।
मुलायम - किलै ?
आजम खान - जी सरा पुलिस फ़ोर्स तो हम निष्ठावान कार्यकर्ताओं भैंस खुज्याण मा लगीं रौंद।
मुलायम सिंह - लोगुं तैं क्या दिखाण ? अखिलेश बेटा ! कुछ स्वाच बि च ?
अखिलेश -हाँ सोच याल।
मुलायम -क्या ?
अखिलेश -हम तीस पैंतीस राज्य मंत्री बर्खास्त करणा छंवां।
मुलायम सिंह - पर फिर सरकारी काम कनकै चौलल ?
अखिलेश -पापा ! यी मंत्री तो सुदी बणायां छन।  यूं राज्य मंत्र्युं मा कुछ बि काम नि बंट्यु च।
मुलायम -ठीक च यूँ बेकार का मंत्र्युं तैं बर्खास्त करो।  अर प्रेस नोट द्यावो कि हमन एक्सन लि  आल।
एक - पर यांसे यी राज्य मंत्री नराज ह्वे जाल तो ?
अखिलेश -अरे भोन्दु यी त जनता मा मेसेज दीणा कुण च।  पंदरा बीस दिन बाद सब तैं बहाल करे जाल।
मुलायम - ठीक च।  तो अब चिंतन ह्वे गे।  बैठक खतम !
सब -नेता जीकी जय !



Copyright@  Bhishma Kukreti  21/5/2014 
   
*कथा , स्थान व नाम काल्पनिक हैं।
Garhwali Humor in Garhwali Language, Himalayan Satire in Garhwali Language , Uttarakhandi Wit in Garhwali Language , North Indian Spoof in Garhwali Language , Regional Language Lampoon in Garhwali Language , Ridicule in Garhwali Language  , Mockery in Garhwali Language, Send-up in Garhwali Language, Disdain in Garhwali Language,Hilarity in Garhwali Language, Cheerfulness in Garhwali Language
[गढ़वाली हास्य -व्यंग्य, सौज सौज मा मजाक  से, हौंस,चबोड़,चखन्यौ, सौज सौज मा गंभीर चर्चा ,छ्वीं;- जसपुर निवासी  द्वारा  जाती असहिष्णुता सम्बंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य; ढांगू वाले द्वारा   पृथक वादी  मानसिकता सम्बन्धी गढ़वाली हास्य व्यंग्य;गंगासलाण  वाले द्वारा   भ्रष्टाचार, अनाचार, अत्याचार पर गढ़वाली हास्य व्यंग्य; लैंसडाउन तहसील वाले द्वारा   धर्म सम्बन्धी गढ़वाली हास्य व्यंग्य;पौड़ी गढ़वाल वाले द्वारा  वर्ग संघर्ष सम्बंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य; उत्तराखंडी  द्वारा  पर्यावरण संबंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य;मध्य हिमालयी लेखक द्वारा  विकास संबंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य;उत्तरभारतीय लेखक द्वारा  पलायन सम्बंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य; मुंबई प्रवासी लेखक द्वारा  सांस्कृतिक विषयों पर गढ़वाली हास्य व्यंग्य; महाराष्ट्रीय प्रवासी लेखक द्वारा  सरकारी प्रशासन संबंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य; भारतीय लेखक द्वारा  राजनीति विषयक गढ़वाली हास्य व्यंग्य; सांस्कृतिक मुल्य ह्रास पर व्यंग्य , गरीबी समस्या पर व्यंग्य, आम आदमी की परेशानी विषय के व्यंग्य, जातीय  भेदभाव विषयक गढ़वाली हास्य व्यंग्य; एशियाई लेखक द्वारा सामाजिक  बिडम्बनाओं, पर्यावरण विषयों   पर  गढ़वाली हास्य व्यंग्य, राजनीति में परिवार वाद -वंशवाद   पर गढ़वाली हास्य व्यंग्य; ग्रामीण सिंचाई   विषयक  गढ़वाली हास्य व्यंग्य, विज्ञान की अवहेलना संबंधी गढ़वाली हास्य व्यंग्य  ; ढोंगी धर्म निरपरेक्ष राजनेताओं पर आक्षेप , व्यंग्य , अन्धविश्वास  पर चोट करते गढ़वाली हास्य व्यंग्य, राजनेताओं द्वारा अभद्र गाली पर हास्य -व्यंग्य    श्रृंखला जारी  ]


Bhishma Kukreti

History Review of Kumaon Chieftains, Sirmaur Chieftains contemporary of Garhwal King Balbhadra Shah

History of Garhwal including Haridwar (1223- 1804 AD) –part -99       
   
History of Uttarakhand (Garhwal, Kumaon and Haridwar) -345 

                       By: Bhishma Kukreti (A History Research Student)

                  Kumaon Rulers the contemporary of Garhwal King Balbhadra Shah

          Akbarnama and Aiene –e-Mulk state the names of Kumaon Chieftains as Ramshah, Mukutsen and Karan. After analysis of history literature, Dr Dabral states that at the time of Garhwal King Balbhadra Shah, Rudra Chand was Chand King in Kumaon and Deep Prakash was ruling in Sirmaur (Himachal).
The name Ram Shah mentioned in Akbarnama etc is perhaps Balbhadra Shah or Balram Shah.
There were small sovereign chieftains (Thakurai) in Kumaon other than Chand Kings. A couple of Katyuri Chieftain Rulers in a couple of territories were not under Chand dynasty rule in Kumaon at the time of Balbhadra Shah. Doti was ruled by Katyuri till 1790.  It is definite that Rup Chandra of Kumaon and Balbhadra Shah of Garhwal territories had rule over Bhabhar of their respective territories.
                  Rup Chand Meeting Akbar

          The local commanders of Akbar used to attack on Bhabhar of Kumaon. Kumaon King met Akbar in Lahore and got assurance from Akbar. Kumaon King fought Nagaur Battle along with Akbar army from the side of Akbar.
   Pleased by the bravery of Kumaon army and King, Akbar gifted back the Bhabhar –Tarai regions to Kumaon King.
Now, Kumaon King attacked on Seera the Katyuri chieftains with the help of Pursu Pant. Rudra Chand captured Katyuri territory Seera under Chand Kingdom and later on captured Katyuri territories of Askot, Darma and Johar too.



Copyright@ Bhishma Kukreti Mumbai, India, bckukreti@gmail.com 21/5/2014
History of Garhwal – Kumaon-Haridwar (Uttarakhand, India) to be continued... Part -346
   
                                      References

1-Dr. Shiv Prasad Dabral, 1971, Uttarakhand ka Itihas Bhag-4, Veer Gatha Press, Dogadda, Pauri Garhwal, India 
2-Harikrishna Raturi, Garhwal ka Itihas
3-Dr. Patiram, Garhwal Ancient and Modern
4-Rahul Sankrityayan, Garhwal
5- Oakley and Gairola, Himalayan Folklore
6- Bhakt Darshan, Garhwal ki Divangit Vibhutiyan
7-Foster, Early Travels in India William Finch
8-Upadhyaya, Shri Shankaracharya
9-Shering, Western Tibet and British
10-H.G. Walton, Gazetteer of British Garhwal
11-B.P.Kamboj, Early Wall Paintings of Garhwal
12-H.g Walton, Gazetteer of Dehradun
13- Vimal Chandra, Prachin Bharat ka Itihas
14-Meera Seth, Wall Paintings of Western Himalayas 
15-Furar, Monumental Antiquities
16-Haudiwala, Studies in Indo-Muslim History
17- Rahul Khari 2007, Jats and Gujjar Origin, History and Culture
18- Upendra Singh, 2006, Delhi: Ancient History, Barghahan Books
19- B.S. Dahiya, 1980, Jats the Ancient Rulers (A Clan Study) , Sterling Publications
20- Maithani, Bharat –Gotrapravardeepika
21 Prem Hari Har Lal, 1993, The Doon Valley Down the Ages
22-Dashrath Sharma, Early Chauhan Dynasties
23- Shailndra Nath Sen, Ancient History and Civilization
24-H.M Elliot, 1867, The History of India as told by its Own Historians
25- Jaswant Lal Mehta, 1979, Advance Study in Medieval India
26- Nau Nihal Singh, 2003, The Royal Gurjars: their contribution to India, Anmol Publications 
27- H. Blochmann, 1873,  Aine e- Akbari Translation
(The History of Garhwal, Kumaon, Haridwar write up is aimed for general readers)
History of Garhwal from 1223-1804 to be continued in next chapter    
Notes on South Asian Medieval History of Garhwal;  SouthAsian Medieval History of Pauri Garhwal;  Medieval History of Chamoli Garhwal;  South Asian Medieval History of Rudraprayag Garhwal;  South Asian Medieval History of Tehri Garhwal;  Medieval History of Uttarkashi Garhwal;  South Asian Medieval History of Dehradun, Garhwal;  Medieval History of Haridwar ;  South Asian Medieval History of Manglaur, Haridwar;  South Asian Medieval History of Rurkee Haridwar ;  South Asian Medieval History of Bahadarpur Haridwar ; South Asian History of Haridwar district to be continued
XX
Notes on History Review of Kumaon Chieftains, Sirmaur Chieftains contemporary of Garhwal King Balbhadra Shah; History Review of Kumaon Chieftains, Sirmaur Chieftains contemporary of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Bhabhar Garhwal context; History Review of Kumaon Chieftains, Sirmaur Chieftains contemporary of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Pauri Garhwal context; History Review of Kumaon Chieftains, Sirmaur Chieftains contemporary of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Rudraprayag Garhwal context; History Review of Kumaon Chieftains, Sirmaur Chieftains contemporary of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Chamoli Garhwal context; History Review of Kumaon Chieftains, Sirmaur Chieftains contemporary of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Tehri Garhwal context; History Review of Kumaon Chieftains, Sirmaur Chieftains contemporary of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Uttarkashi Garhwal context; History Review of Kumaon Chieftains, Sirmaur Chieftains contemporary of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Dehradun Garhwal context; History Review of Kumaon Chieftains, Sirmaur Chieftains contemporary of Garhwal King Balbhadra Shah in History of Haridwar Garhwal context;   

Bhishma Kukreti



                                                           ट्रैवल एजेंसी व्यापार में विक्री के मुख्य  अंग

                                                           Sales and Marketing of Travel Agency


                                                    ट्रैवल एजेंसी व्यापार का सुचारु रूप से संपादन  - भाग -11
                                Business Management of Travel Agency  in context Uttarakhand Tourism and Hospitality Development Part -11 


                 (Tourism and Hospitality Marketing Management for Garhwal, Kumaon and Hardwar series--66  ) 
                                                      उत्तराखंड में पर्यटन व आतिथ्य विपणन प्रबंधन -भाग 66   
 
                             
                                                              लेखक : भीष्म कुकरेती  (विपणन व विक्री प्रबंधन विशेषज्ञ ) 
ट्रैवल एजेंसी में विक्री के निम्न मुख्य अंग होते हैं।
१-विक्री
२- विपणन
३- बिक्री कीमत
४- बाजार अन्वेषण आदि
५-विपणन उत्थान (प्रमोसन , पब्लिसिटी आदि )
६-सेल्स टीम
७-प्रोडक्ट या सेवा विकास



Copyright @ Bhishma Kukreti  21 /5/2014


Contact ID bckukreti@gmail.com

Tourism and Hospitality Marketing Management for Garhwal, Kumaon and Hardwar series to be continued ...


उत्तराखंड में पर्यटन व आतिथ्य विपणन प्रबंधन श्रृंखला जारी ...

                                    References

1 -भीष्म कुकरेती, 2006  -2007  , उत्तरांचल में  पर्यटन विपणन परिकल्पना , शैलवाणी (150  अंकों में ) , कोटद्वार , गढ़वाल
xx

Sales and Marketing of Travel Agency in context of Travel, Tourism and Hospitality Industry Development Concepts in Uttarakhand; Sales and Marketing of Travel Agency in context of Travel, Tourism and Hospitality Industry Development Concepts in Haridwar Garhwal, Uttarakhand; Travel, Tourism and Hospitality Industry Development Concepts in Pauri Garhwal, Uttarakhand; Sales and Marketing of Travel Agency in context of Travel, Tourism and Hospitality Industry Development Concepts in Dehradun Garhwal, Uttarakhand; Sales and Marketing of Travel Agency in context of Travel, Tourism and Hospitality Industry Development Concepts in Uttarkashi Garhwal, Uttarakhand; Travel, Tourism and Hospitality Industry Development Concepts in Tehri Garhwal, Uttarakhand; Sales and Marketing of Travel Agency in context of Travel, Tourism and Hospitality Industry Development Concepts in Rudraprayag Garhwal, Uttarakhand; Sales and Marketing of Travel Agency in context of Travel, Tourism and Hospitality Industry Development Concepts in Chamoli Garhwal, Uttarakhand; Sales and Marketing of Travel Agency in context of Travel, Tourism and Hospitality Industry Development Concepts in Udham Singh Nagar Kumaon, Uttarakhand; Sales and Marketing of Travel Agency in context of Travel, Tourism and Hospitality Industry Development Concepts in Nainital Kumaon, Uttarakhand; Sales and Marketing of Travel Agency in context of Travel, Tourism and Hospitality Industry Development Concepts in Almora Kumaon, Uttarakhand; Sales and Marketing of Travel Agency in context of Travel, Tourism and Hospitality Industry Development Concepts in Champawat Kumaon, Uttarakhand; Sales and Marketing of Travel Agency in context of Travel, Tourism and Hospitality Industry Development Concepts in Bageshwar Kumaon, Uttarakhand; Sales and Marketing of Travel Agency in context of Travel, Tourism and Hospitality Industry Development Concepts in Pithoragarh Kumaon, Uttarakhand